Autor: UCI admin

Miniony rok był dla Biblioteki Głównej Uniwersytetu Szczecińskiego okresem intensywnego rozwoju, zarówno w sferze gromadzenia zbiorów, jak i aktywności na rzecz społeczności akademickiej.

Dziś tworzymy nie tylko przestrzeń dla tradycyjnej książki, ale przede wszystkim nowoczesne, wielowymiarowe zaplecze nauki, badań i kultury, którego integralną częścią są cztery filie: Biblioteka Ekonomiczna (przy ul. Mickiewicza i na Cukrowej), Biblioteka Międzywydziałowa, Biblioteka Wydziału Prawa i Administracji im. Prof. Stanisława Czepity oraz Biblioteka Humanistyczna i Nauk Społecznych im. Krystyny Łyczywek.

Zbiory

Księgozbiór Biblioteki Głównej i jej filii liczy obecnie 875 338 woluminów, na co składają się 731 982 książki oraz 143 356 czasopism. W 2025 roku zbiory wzbogaciły się o kolejne 4 229 woluminów książek i 492 tytuły czasopism.

Użytkownicy i wypożyczenia

Rok 2025 przyniósł wzrost zaangażowania społeczności akademickiej. System biblioteczny zarejestrował 11 849 użytkowników, a łączna liczba odwiedzin we wszystkich lokalizacjach sięgnęła imponujących 155 243. Grono 3 337 aktywnych czytelników regularnie sięga po zbiory, czyniąc wypożyczenia częścią swojej naukowej i zawodowej codzienności.

Wypożyczenia na zewnątrz objęły liczbę 42 478 książek oraz 19 933 egzemplarzy wydawnictw ciągłych (na zewnątrz i na miejscu). W czytelniach udostępniono 58 833 książki.

Przestrzeń cyfrowa i otwarta nauka

Równolegle do tradycyjnego obiegu książek, dynamicznie rozwijała się sfera cyfrowa. Zasoby elektroniczne odnotowały 304 196 sesji użytkowników, co przełożyło się na 409 482 pobrań i wyświetleń dokumentów.

Dorobek naukowy Uniwersytetu zgromadzony w Repozytorium i Bibliotece Cyfrowej zyskał dodatkowe 59 401 wyświetleń. Dziś to prawdziwa skarbnica wiedzy: w jej zasobach znajdują się 243 rozprawy doktorskie oraz 10 532 publikacje w pełnych tekstach, udostępnianych na wolnych licencjach Creative Commons. Miniony rok przyniósł znaczący rozwój repozytorium – dodano do niego 1 507 nowych obiektów oraz uruchomiono dział „Kartografia i ikonografia”, który liczy już 196 pozycji.

W bazie PUBLI – centralnym rejestrze publikacji pracowników uczelni – wprowadzono 2 359 nowych opisów bibliograficznych. Główna witryna (www.bg.usz.edu.pl) odnotowała ponad 68 000 odsłon i „przyciągnęła” 8 600 unikalnych użytkowników.

W duchu otwartej nauki wspieraliśmy również pracowników w udostępnianiu wyników badań w ramach Repozytorium Otwartych Danych Badawczych. Naukowcy z Uniwersytetu Szczecińskiego zdeponowali w RepOD 21 kolekcji i 37 zbiorów danych.

Działalność edukacyjna i kulturalna

Biblioteka to także aktywne centrum edukacji i integracji społecznej. W ofercie szkoleniowej wzięło udział łącznie 5 069 osób (1 031 na szkoleniach stacjonarnych i 4 038 online). Wydarzenia kulturalne i edukacyjne zgromadziły 2 138 uczestników w ramach 28 spotkań stacjonarnych oraz 580 osób online. Inne formy zajęć przyciągnęły kolejne 845 osób.

Z okazji Jubileuszu 40-lecia Uniwersytetu Szczecińskiego mieliśmy szczególną okazję zaprezentować w różnych przestrzeniach bibliotek wydziałowych wystawę poświęconą historii Biblioteki Głównej oraz ludziom z nią związanym. Ekspozycja stanowiła nie tylko sentymentalną podróż przez dekady działalności, ale także wprowadzenie do wydarzeń promujących nasze najcenniejsze zbiory.

Wśród nich warto wymienić wystawę „Eilhard Lubinus – słowa i obrazy”, która nie tylko popularyzowała kolekcje specjalne, ale była również zapowiedzią utworzenia na początku 2026 roku nowego Działu Zbiorów Specjalnych.

W murach biblioteki gościliśmy także m.in. Agatę Cieszyńską, Michała Dłużaka, Marcina Grzelaka, prof. Ingę Iwasiów i Leszka Hermana. Nie zapominamy również o cyklicznych wydarzeniach promujących czytelnictwo i naukę, takich jak: Tydzień Otwartej Nauki, Tydzień Bibliotek, Noc Bibliotek, Love Data Week czy Dzień Seniora.

Warto wspomnieć o otwarciu w 2025 roku Hiszpańskiego Centrum Zasobów Bibliotecznych. W wydarzeniu wzięli udział przedstawiciele Ambasady Hiszpanii, dyrektorzy szkół oraz miłośnicy języka hiszpańskiego. W Bibliotece Międzywydziałowej zaprezentowano również wystawę „Frauen im geteilten Deutschland” (Kobiety w podzielonych Niemczech), przygotowaną przez Federalną Fundację ds. Rozliczenia Dyktatury SED.

Rok 2025 potwierdził, że Biblioteka Główna Uniwersytetu Szczecińskiego to dziś znacznie więcej niż miejsce gromadzenia książek. To przestrzeń otwarta, dynamiczna i głęboko osadzona w życiu akademickim – zarówno poprzez wsparcie badań naukowych, jak i poprzez działania na rzecz całej społeczności akademickiej.

Biblioteka to nie tylko miejsce pełne książek, ale również wyjątkowa przestrzeń do twórczego spędzania czasu w dobrym towarzystwie.

Już 6 marca 2026 roku (w piątek) o godzinie 17:00 w Wypożyczalni Bibliotece Głównej przy ulicy Mickiewicza 16A odbędzie się „Rzut na stół – Sesje RPG i Networking”.

Wspólnie z Akademickim Biurem Karier US oraz Stowarzyszeniem Topory – Oddział Szczecin zapraszamy studentów wszystkich uczelni, wykładowców, pracodawców – słowem, wszystkich, którzy są zainteresowani dobrą i kreatywną zabawą.

Zapisy na sesje: https://forms.office.com/e/9pKriGt2sg
Zgłoszenia sesji gry: https://forms.office.com/e/dKayCvV4rV

Do zobaczenia!

W ubiegłym roku pracownicy i studenci Uniwersytetu Szczecińskiego pobrali 6 419 pełnych tekstów z licencjonowanej kolekcji Archival Journals and Primary Sources Collection w bazie JSTOR!

Czym właściwie jest ta kolekcja? 

JSTOR Archival Journals and Primary Sources Collection to jedno z największych i najbardziej cenionych na świecie archiwów cyfrowych dla badaczy. To nie tylko zwykła baza czasopism – to starannie zaprojektowane narzędzie badawcze, które łączy w sobie:

✅ Pełne archiwa renomowanych czasopism naukowych (często od pierwszego numeru!)
✅ Unikalne zbiory źródeł pierwotnych – dokumentów, fotografii, materiałów archiwalnych
✅ Ogromny zakres przedmiotowy – od nauk humanistycznych, przez społeczne, po ścisłe.

Dzięki temu można prowadzić pogłębione, interdyscyplinarne badania, sięgając do materiałów, których próżno szukać gdzie indziej.

A teraz mamy dla Was coś jeszcze lepszego! 

AI Research Tool w JSTOR to zestaw funkcji opartych na sztucznej inteligencji, które mają pomóc w efektywniejszym przeszukiwaniu, eksplorowaniu i rozumieniu treści naukowych dostępnych w bazie JSTOR.

Aby z niego skorzystać, potrzebujecie darmowego, osobistego konta JSTOR i zalogowania się.

1. Inteligentniejsze wyszukiwanie (Semantic Results)

Po wpisaniu zapytania na ekranie wyników można przełączyć się z tradycyjnego wyszukiwania słowami kluczowymi na „Semantic Results” .

Jak to działa: AI interpretuje sens Waszego pytania (tzw. zapytanie w języku naturalnym) i znajduje artykuły koncepcyjnie powiązane z tematem, nawet jeśli nie zawierają dokładnie tych samych słów.

2. Dokładniejsza analiza dokumentów (AI Research Tool)

Gdy otworzycie artykuł, rozdział książki lub raport badawczy, po prawej stronie „pokaże się” panel narzędzia AI .

• Co można zrobić:
  • Zadać pytanie: Zapytać o konkretne aspekty czytanego tekstu .
  • Użyć gotowych podpowiedzi: Kliknąć przyciski takie jak:
    • What is this about? (O czym to jest?) – aby uzyskać podsumowanie najważniejszych punktów .
    • Show related content (Pokaż powiązane treści) – aby znaleźć inne dokumenty w JSTOR na ten sam temat .
    • Recommended topics (Rekomendowane tematy) – aby odkryć nowe słowa kluczowe do dalszych poszukiwań .
  • Zaznaczyć fragment: Zaznaczyć dowolny fragment tekstu, a AI podsumuje go lub znajdzie podobne materiały

Kluczowe zasady działania i ograniczenia

Źródło wiedzy: AI opiera się wyłącznie na treści otwartego dokumentu z JSTOR, a nie na całym internecie. Każda odpowiedź ma przypis (cytowanie), skąd pochodzi dana informacja.

Dostępność: Narzędzie działa dla artykułów, rozdziałów książek i raportów, ale nie obsługuje jeszcze obrazów, audio czy wideo.

Weryfikacja: Jak każde narzędzie AI, może generować niedokładne lub stronnicze podsumowania. Zawsze warto zweryfikować informacje, czytając oryginalny tekst.

Eksport i cytowanie: Możecie pobrać całą swoją „rozmowę” z AI jako plik PDF lub HTML oraz automatycznie wygenerować cytowanie (w stylach MLA, APA, Chicago) potwierdzające użycie tego narzędzia w pracy badawczej

AI Research Tool ma za zadanie być asystentem badacza – pomaga szybciej ocenić przydatność artykułu, zrozumieć jego główne tezy i odkryć powiązane treści, ale nie zastępuje samodzielnej, krytycznej lektury.

I co najważniejsze – narzędzie jest całkowicie bezpłatne dla osób korzystających z JSTOR za pośrednictwem uczelnianej subskrypcji! 

JSTOR Archival Journals and Primary Sources Collection – tak jak pozostałe bazy danych dostępne w naszej uczelni – działa w dwojaki sposób:

✅ w infrastrukturze IT Uniwersytetu Szczecińskiego – czyli na miejscu;
✅ oraz zdalnie – poprzez własne konto biblioteczne i serwer proxy.

Image by hamonazaryan1 from Pixabay

Fotoklub Szczecin powraca do Galerii LIBRA w Bibliotece Głównej!

Po serii wystaw, które gościły w całej Polsce (pamiętacie „Berlin”, „Ona One o Nich” czy „Masz Misz Masz”?), przyszedł czas na coś zupełnie nowego… a raczej – na coś spontanicznego.

Tym razem bez klucza, bez kuratorskiego hasła oraz narzuconego tematu. Oddajemy Wam czystą przyjemność patrzenia. To, co w fotografii najlepsze – chwila, nastrój i opowiedziana historia bez słów.

Wybór zdjęć na tej wystawie to zbiór subiektywnych, autorskich spojrzeń. Za każdym kadrem stoi bowiem czyjaś wrażliwość i talent. Dziękujemy wszystkim, którzy tym razem podzielili się z nami swoim światem uchwyconym obiektywem.

Autorzy fotografii: Danuta Kotula-Krajewska, Jolanta Szabłowska AFRP, Marek Grum, Paweł Myśliński AFRP, Jan Monkiewicz AFRP, Artur Magdziarz, Piotr Sokołowski, Robert Chmara, Mateusz Szabelski, Dariusz Pacer.

Gdzie i kiedy?

Wystawa czynna od 18 lutego 2026 roku.

Galeria LIBRA w Bibliotece Głównej Uniwersytetu Szczecińskiego przy ul. Tarczyńskiego 1.

Wstęp wolny – zajrzyjcie i dajcie się porwać obrazom. Do zobaczenia!

Mamy dobrą wiadomość dla Autorów! W 2026 roku Program Otwartego Publikowania w Cambridge University Press umożliwia publikację w modelu otwartym bez ponoszenia kosztów związanych z opłatami APC (Article Processing Charges).

Jego celem jest wsparcie naukowców w bezpłatnym udostępnianiu wyników swoich badań w modelu Open Access – zarówno w czasopismach hybrydowych, jak i tych oznaczonych jako GOLD OA, wchodzących w skład prestiżowej kolekcji FULL. Program dedykowany jest autorom korespondencyjnym afiliowanym przy Uniwersytecie Szczecińskim, bez jakichkolwiek ograniczeń liczby zgłaszanych artykułów.

Schemat Działania:

1. Zgłoszenie artykułu: Autorzy korespondencyjni wysyłający artykuł do recenzji powinni podać swoją afiliację instytucjonalną, np. poprzez użycie identyfikatora ORCID. Zalecamy również korzystanie z e-maila instytucjonalnego, co ułatwi weryfikację instytucji.
2. Akceptacja artykułu: Po recenzjach i zaakceptowaniu artykułu przez zespół redakcyjny czasopisma, autor otrzyma wiadomość e-mail z linkiem do formularzy niezbędnych do przygotowania umowy licencyjnej.
3. Wybór licencji Open Access: W sekcji „Open Access Articles” należy wybrać odpowiedni formularz oraz określić typ licencji Creative Commons.
4. Rodzaj formularza zależy od praw autorskich: Jeśli prawa autorskie do publikacji należą do autora/autorów, wybierają oni odpowiedni formularz. Jeśli prawa autorskie należą do instytucji (pracodawcy), należy wybrać formularz dostosowany do tej sytuacji.
5. Finalizacja i publikacja: Po wypełnieniu i złożeniu formularza przez autora, artykuł zostanie przekazany do zatwierdzenia w ramach programu przez koordynatora. Po zakończeniu tego procesu autor otrzyma wiadomość e-mail z potwierdzeniem, że jego artykuł zostanie opublikowany w otwartym dostępie.

Dodatkowe materiały i przydatne informacje:

Przewodnik krok po kroku: Publikowanie Open Access w Cambridge Journals

Cambridge Open Access – Informacje ogólne dla użytkowników

Open Access: Waivers and Discounts – bieżące warunki umowy z CUP

Prezentacja z webinarium: Oferta read & publish (R&P) wydawnictwa Cambridge University Press dla polskich instytucji akademickich.

Image by Joshua Woroniecki from Pixabay

Wydział Humanistyczny Uniwersytetu Szczecińskiego oraz szczeciński oddział Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego po raz kolejny zapraszają na „Wykłady o języku polskim”.

Inicjatywa ta, skierowana do szerokiego grona odbiorców – uczniów, studentów oraz mieszkańców Szczecina i regionu  – cieszy się niesłabnącym zainteresowaniem. Tym razem prof. Ewa Kołodziejek wygłosi wykład zatytułowany: „Misiu, Pączusiu, Mordo – czy język polski jest czuły?”

📌 23 lutego 2026, godz. 17.00
📍 Biblioteka Międzywydziałowa Uniwersytetu Szczecińskiego
al. Piastów 40B, bud. 3, sala konferencyjna

Serdecznie zapraszamy wszystkich, którym bliski jest język polski – jego piękno, zawiłości i współczesne przemiany.
To doskonała okazja, by poszerzyć wiedzę, odkryć językowe ciekawostki i wziąć udział w dyskusji o tym, jak mówimy i jak zmienia się nasza codzienna komunikacja.

Image by Gerd Altmann from Pixabay

5 lutego 2026 r . w Bibliotece Głównej przy ul. Tarczyńskiego 1 upłynął pod znakiem fascynującej podróży w przeszłość, zorganizowanej wokół najnowszej publikacji Wydawnictwa Naukowego US.

Gościliśmy prof. Radosława Skryckiego, autora książki „Światy Homanna. Kartograf epoki baroku”. Rozmowę z Autorem poprowadził dr Michał Gierke, a samo spotkanie przybrało formę bogatego, interdyscyplinarnego wydarzenia.

Wieczór rozpoczął się recitalem na klawesynie flamandzkim w wykonaniu Agnieszki Roguskiej, który doskonale wprowadził uczestników w atmosferę epoki. Dopełnieniem klimatu byli goście ze Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej Metrum w Szczecinie w misternie odtworzonych strojach z czasów Johanna Baptista Homanna, nadwornego kartografa.

Podczas spotkania prof. Skrycki w charakterystyczny dla siebie, erudycyjny i pasjonujący sposób, przybliżył postać głównego bohatera książki oraz świat barokowej kartografii.

Opowieść stała się punktem wyjścia do szerszej refleksji nad rolą często zapomnianych twórców w kształtowaniu swojej rzeczywistości oraz nad samą naturą map – które nie tylko opisują świat, ale też niosą w sobie fascynujące historie i interpretacje.

Dziękujemy wszystkim uczestnikom za wspólnie spędzony czas i interesującą wymianę myśli.

Zapraszamy na kolejne wydarzenia, które czynią bibliotekę przestrzenią żywego kontaktu z kulturą, nauką i historią

Z przyjemnością przedstawiamy temat przewodni tegorocznego Love Data Week, który brzmi: „Gdzie są dane?” („Where’s the Data?”). To pytanie ma stać się punktem wyjścia do refleksji nad pełną drogą danych – od momentu ich pozyskania, przez zarządzanie i przechowywanie, po kwestie bezpieczeństwa i ochrony.

Temat ten otwiera przed nami przestrzeń do interesujących dyskusji i działań: od wykorzystania interaktywnych narzędzi i gier edukacyjnych osadzonych w świecie danych, przez rozwijanie kompetencji w ich analizie i interpretacji, aż po pogłębione rozważania na temat etyki i odpowiedzialnego korzystania z informacji. Naszym nadrzędnym celem jest zapewnienie każdemu – zarówno osobom stawiającym pierwsze kroki w świecie danych, jak i doświadczonym badaczom – dostępu do szkoleń oraz zasobów niezbędnych do tego, by dane stawały się coraz bardziej otwarte i dostępne.

Po raz drugi cztery uczelnie – Uniwersytet Szczeciński (US), Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny (ZUT), Pomorski Uniwersytet Medyczny (PUM) i Politechnika Morska (PM) – wspólnie świętują Love Data Week w ramach Porozumienia #OtwartySzczecin.

Program wydarzenia dostępny jest tu

Serdecznie zapraszamy do udziału w tym wyjątkowym wydarzeniu!

•